Duraklama, Gerileme, Dağılma Döneminde İlkler

Ana sayfa » tarih » Duraklama, Gerileme, Dağılma Döneminde İlkler

Osmanlı Devleti’nde İlkler konusuna devam ediyoruz. Osmanlı Devleti’nin kuruluş ve yükselme dönemindeki ilklere bir önceki yazımızda yer vermiştik. Bu yazımızda Duraklama, Gerileme ve Dağılma döneminde yani 17, 18 ve 19. yüzyıldaki ilklere yer veriyoruz.

Osmanlı Devleti’nde İlkler

Osmanlı Devleti’nde İlkler konusuna duraklama dönemi ile devam edelim;

Duraklama Döneminde İlkler

Doğuda en geniş sınırlarına Ferhat Paşa Antlaşması (1590) ile ulaştı.

Batıda en geniş sınırlarına Bucaş Antlaşması (1676) ile ulaştı.

Osmanlı topraklarını paylaşmayı amaçlayan ilk uluslar arası antlaşma Karlofça Antlaşmasıdır (1699)

-Osmanlı Devleti’nde ilk denk bütçe çalışmasını yapan Tarhuncu Ahmet Paşa’dır.

Sadrazam olmak için şartlar ileri süren ilk devlet adamı Köprülü Mehmet Paşa’dır.

Gerileme Döneminde İlkler

-İlk Osmanlı-Rusya dostluk antlaşması 1724 İstanbul Antlaşması’dır.

-1774 Küçük Kaynarca Antlaşması Osmanlı Devleti’nin o güne kadar imzaladığı en ağır koşullu antlaşmadır.

-1774 Küçük Kaynarca Antlaşması ile Rusya ilk kez Osmanlı Devleti’nin iç işlerine karışma fırsatı buldu.

-Batı tarzı ilk mimari eser Lale Devri’nde yapılan III. Ahmet Çeşmesi’dir.

-Avrupa’ya ilk geçici elçiler Lale Devri’nde gönderildi.

-İlk özel Türk matbaası Sait Efendi ve İbrahim Müteferrika tarafından kuruldu. (Lale Devri)

-Avrupa’dan alınan ilk teknik araç matbaadır.

Matbaada basılan ilk eser Vankulu Lugatı’dır.

-İlk çiçek aşısı Lale Devri’nde uygulandı.

-İlk itfaiye örgütü (Tulumbacılar Teşkşlatı) Lale Devri’nde kuruldu.

-İlk kağıt fabrikası Lale Devri’nde Yalova’da kuruldu.

-İlk devlet matbaası Matbaa-i Amire adıyla III. Selim döneminde kuruldu.

-Avrupa’da ilk daimi elçilikler III. Selim döneminde açıldı.

Dağılma Döneminde İlkler

-İlk resmi gazete (Takvim-i Vakayi) II. Mahmut döneminde basıldı.

-Avrupa’ya ilk kez II. Mahmut döneminde öğrenci gönderildi.

-Osmanlı Devleti’ne karşı ilk milliyetçi isyan Sırplar tarafından çıkarıldı.

-Osmanlı’ya karşı ilk bağımsız olan azınlık Rumlar (1829)

Ermeni Meselesi ilk kez 1878 Berlin antlaşması ile ortaya çıktı.

Boğazlardaki egemenlik hakkı ilk kez Londra Boğazlar Sözleşmesi ile kısıtlandı.

-Sened-i İttifak ile padişah ilk kez kendi otoritesi yanında bir güç kabul etti.

-İlk nüfus sayımı (askeri amaçlı) II. Mahmut döneminde yapıldı.

-İlk posta teşkilatı II. Mahmut döneminde yapıldı.

-İlk Osmanlı polis örgütü II. Mahmut döneminde kuruldu.

Hukuk Devleti olma yolunda atılan ilk adım Tanzimat Fermanı

-İlk kağıt para (kaime) Abdülmecid döneminde basıldı.

-Avrupa’dan ilk borç 1854’te Kırım Savaşı için İngiltere’den alındı

-İlk özel Türk gazetesi Tercüman-ı Ahval

-Osmanlı topraklarında açılan ilk yabancı okul Robert Koleji

Kuzey Afrika’da kaybedilen ilk toprak Cezayir

-İlk siyasi partiler II. Meşrutiyet döneminde kuruldu.

Halk ilk kez I. Meşrutiyet döneminde yönetime katıldı

Parlamenter sisteme ilk kez I. Meşrutiyet ile geçildi

Anayasal düzene ilk kez I. Meşrutiyet ile geçildi

-İlk ve tek Osmanlı anayasası Kanun-i Esasi

-Türk siyasi tarihinin ilk siyasi partisi İttihat ve Terakki Fırkası

-Türk siyasi tarihinin ilk muhalefet partisi Ahrar Fırkası

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.